Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron to jedna z najprostszych i najbardziej elastycznych form zakończenia stosunku pracy. Wymaga zgody obu stron — ani pracownik, ani pracodawca nie mogą być do niej zmuszeni. W zamian za tę zgodę obie strony zyskują swobodę w ustaleniu warunków rozstania: daty, ewentualnych świadczeń dodatkowych i innych warunków odejścia. Zanim jednak zdecydujesz się na tę formę — szczególnie jako pracownik — musisz wiedzieć, jak wpłynie ona na Twoje prawo do zasiłku dla bezrobotnych.
Jeśli potrzebujesz pomocy przy negocjowaniu warunków porozumienia lub masz wątpliwości co do jego treści, zapraszamy do skorzystania z oferty naszej kancelarii w zakresie prawa pracy.
Podstawa prawna — art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy
Rozwiązanie umowy o pracę za porozumieniem stron reguluje art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy. Przepis ten wskazuje, że umowa o pracę rozwiązuje się na mocy porozumienia stron. Jest to jedyna forma rozwiązania stosunku pracy, która w całości opiera się na zgodnej woli obu stron — bez okresu wypowiedzenia, bez potrzeby podawania przyczyny, w dowolnym terminie uzgodnionym przez pracownika i pracodawcę.
Porozumienie może dotyczyć każdego rodzaju umowy o pracę — na czas nieokreślony, na czas określony i na okres próbny. Nie ma znaczenia, ile czasu pozostało do końca umowy terminowej — strony mogą rozwiązać ją wcześniej w dowolnym momencie.
Kto może złożyć propozycję porozumienia?
Inicjatywę może podjąć zarówno pracownik, jak i pracodawca. Żadna ze stron nie jest jednak zobowiązana do przyjęcia oferty — brak zgody jednej ze stron oznacza, że porozumienie nie dochodzi do skutku i stosunek pracy trwa na dotychczasowych zasadach.
Pracownik nie musi podawać powodu, dla którego chce rozwiązać umowę w tym trybie. Pracodawca również. Ważne jest jedynie, że obie strony wyrażają zgodę dobrowolnie i świadomie.
Co powinno zawierać porozumienie o rozwiązaniu umowy?
Porozumienie musi być zawarte na piśmie. Choć Kodeks pracy formalnie nie wymaga pisemności pod rygorem nieważności, brak pisemnego potwierdzenia utrudnia późniejsze dochodzenie praw przez każdą ze stron. W praktyce pisemna forma jest standardem.
Dokument powinien zawierać: datę i miejsce sporządzenia, dane identyfikacyjne obu stron (pracodawcy i pracownika) wraz z oznaczeniem stanowiska, wskazanie umowy, której dotyczy porozumienie (data zawarcia, rodzaj), datę rozwiązania stosunku pracy, ewentualne uzgodnienia dotyczące: wynagrodzenia za czas do rozwiązania umowy, odprawy lub dodatkowych świadczeń, zachowania poufności, wystawionych referencji, podpisy obu stron.
Wzór porozumienia o rozwiązaniu umowy o pracę
[Miejscowość], [data]
Porozumienie o rozwiązaniu umowy o pracę
zawarte między:
Pracodawcą: [nazwa firmy, adres, NIP/KRS], reprezentowanym przez [imię i nazwisko, stanowisko]
a
Pracownikiem: [imię i nazwisko], zamieszkałym [adres], zatrudnionym na stanowisku [stanowisko] na podstawie umowy o pracę zawartej dnia [data] na czas [nieokreślony / określony do dnia ...].
Strony zgodnie postanawiają rozwiązać łączącą je umowę o pracę na podstawie art. 30 § 1 pkt 1 Kodeksu pracy z dniem [data rozwiązania].
Strony potwierdzają, że wszystkie należności wynikające ze stosunku pracy zostaną uregulowane do dnia rozwiązania umowy / w terminie [termin].
[Opcjonalnie:] Pracodawca zobowiązuje się do wystawienia pracownikowi pozytywnej opinii / referencji na jego wniosek.
Porozumienie sporządzono w dwóch jednobrzmiących egzemplarzach, po jednym dla każdej ze stron.
........................................................ ........................................................ Podpis pracodawcy / pełnomocnika Podpis pracownika
Zasiłek dla bezrobotnych po rozwiązaniu za porozumieniem stron
To najważniejsza praktyczna informacja, którą każdy pracownik rozważający tę formę rozwiązania umowy powinien znać przed podpisaniem porozumienia.
Zasada ogólna: jeżeli pracownik rozwiązał stosunek pracy za porozumieniem stron w ciągu 6 miesięcy przed rejestracją w powiatowym urzędzie pracy, zasiłek dla bezrobotnych przysługuje dopiero po upływie 90 dni od dnia rejestracji — nie od dnia rejestracji.
Oznacza to w praktyce, że pracownik, który podpisze porozumienie i zarejestruje się w urzędzie pracy 1 maja, uzyska prawo do zasiłku dopiero około 30 lipca.
Ważny wyjątek: zasada 90-dniowego okresu oczekiwania nie obowiązuje, gdy rozwiązanie za porozumieniem nastąpiło z przyczyn leżących po stronie pracodawcy — takich jak likwidacja zakładu pracy, jego upadłość lub zmiana miejsca zamieszkania pracownika wymagająca zmiany pracodawcy. W takich przypadkach zasiłek przysługuje od dnia rejestracji, pod warunkiem przedstawienia stosownych dokumentów potwierdzających te okoliczności.
Dla porównania: gdy to pracodawca wypowiada umowę pracownikowi, zasiłek przysługuje od dnia rejestracji bez żadnego okresu oczekiwania.
Czy można cofnąć porozumienie po jego podpisaniu?
Co do zasady — nie. Podpisane porozumienie jest wiążące dla obu stron. Wyjątkiem jest sytuacja, gdy zostało złożone pod wpływem błędu lub groźby — wówczas można uchylić się od jego skutków prawnych, ale wymaga to działania w odpowiednim terminie i w odpowiedniej formie.
W praktyce cofnięcie porozumienia jest możliwe wyłącznie za zgodą drugiej strony — strony mogą wzajemnie zgodzić się na unieważnienie porozumienia i kontynuowanie stosunku pracy. Taka zgoda powinna być wyrażona na piśmie.
Porozumienie a odprawa pracownicza
Sam fakt rozwiązania umowy za porozumieniem stron nie daje pracownikowi automatycznego prawa do odprawy. Odprawa z tytułu rozwiązania stosunku pracy z przyczyn niedotyczących pracownika (na podstawie ustawy o zwolnieniach grupowych) przysługuje, gdy pracodawca zatrudnia co najmniej 20 pracowników i rozwiązanie następuje z przyczyn leżących wyłącznie po stronie pracodawcy.
Jeżeli jednak w treści porozumienia strony uzgodnią wypłatę odprawy lub dodatkowego świadczenia — pracodawca jest zobowiązany je wypłacić zgodnie z zapisem w dokumencie. Negocjowanie takich świadczeń jest w pełni dopuszczalne i często stanowi główny powód, dla którego pracownicy zgadzają się na tę formę rozwiązania umowy zamiast składać wypowiedzenie.
Kiedy warto wybrać porozumienie, a kiedy lepiej złożyć wypowiedzenie?
Porozumienie stron jest korzystne gdy zależy Ci na natychmiastowym lub szybkim zakończeniu stosunku pracy bez czekania na upływ okresu wypowiedzenia, gdy chcesz wynegocjować dodatkowe świadczenia niedostępne przy jednostronnym wypowiedzeniu, gdy relacje z pracodawcą są dobre i zależy Ci na zachowaniu ich na przyszłość, lub gdy pracodawca chce zakończyć współpracę, ale nie ma podstaw do wypowiedzenia z Twojej winy.
Wypowiedzenie jest bezpieczniejsze gdy nie masz nowej pracy i zależy Ci na zasiłku dla bezrobotnych od pierwszego dnia rejestracji — bo po porozumieniu będziesz czekać 90 dni.
FAQ — najczęściej zadawane pytania
Czy rozwiązanie umowy za porozumieniem wymaga formy pisemnej?
Tak — w praktyce zawsze sporządza się pisemny dokument. Choć Kodeks pracy formalnie nie przewiduje nieważności ustnego porozumienia, brak pisemnego potwierdzenia uniemożliwia udowodnienie jego treści w przypadku sporu.
Czy pracownik musi podać powód chęci rozwiązania umowy za porozumieniem?
Nie. Żadna ze stron nie ma obowiązku podawania przyczyny. Wystarczy, że obie strony wyrażają zgodę na rozwiązanie umowy w tym trybie.
Czy pracodawca może odmówić porozumienia?
Tak. Pracodawca nie ma obowiązku przyjąć propozycji pracownika. Jeśli odmówi, pracownik może złożyć wypowiedzenie, które — o ile umowa na to pozwala — wejdzie w życie po upływie ustawowego okresu wypowiedzenia.
Czy po porozumieniu stron przysługuje zasiłek dla bezrobotnych?
Tak, ale dopiero po 90 dniach od rejestracji w urzędzie pracy — nie od razu. Wyjątek: jeśli rozwiązanie nastąpiło z przyczyn leżących po stronie pracodawcy (likwidacja, upadłość), zasiłek przysługuje od dnia rejestracji.
Czy można w porozumieniu zawrzeć skrócony okres rozwiązania?
Tak — jedną z głównych zalet porozumienia jest właśnie możliwość ustalenia dowolnej daty rozwiązania, krótszej niż standardowy okres wypowiedzenia. Strony mogą też ustalić termin natychmiastowy.
Co się stanie, jeśli pracodawca nie wywiąże się z warunków porozumienia?
Pracownik może dochodzić swoich roszczeń przed sądem pracy. Podpisane porozumienie jest wiążącym dokumentem prawnym, a jego postanowienia można egzekwować na drodze sądowej.
Potrzebujesz pomocy przy porozumieniu o rozwiązaniu umowy?
Warunki porozumienia są w pełni negocjowalne — odpowiednie sformułowanie dokumentu może mieć istotne znaczenie dla Twoich uprawnień finansowych i prawnych po zakończeniu stosunku pracy. Kancelaria Adwokacka Adwokata Wiktora Gamrackiego w Rzeszowie oferuje wsparcie prawne w sprawach z zakresu prawa pracy — zarówno dla pracowników, jak i pracodawców z Rzeszowa i całego Podkarpacia.
Telefon: +48 796 587 650 Adres: ul. Hanasiewicza 4, Rzeszów Konsultacje: osobiście, telefonicznie lub online
